Ve Tarih Hatırlatıyor! “Asılsız Ermeni iddialarına dair kısa bilgi.”
“Asılsız Ermeni iddialarına dair kısa bilgi.”
Bugün 24 Nisan 2026 Cuma. CumanızıTebrik Ederim.
Bazı çevrelerce 24 Nisan sözde Ermeni soykırımı günü olarak adlandırılmaktadır.
Ancak 24 Nisan 1915 tarihine gelene kadar Osamanlı Devleti'nde neler olduğunun bilinmesi gerekir.
Yıllar önce batılı ülkelerce "hasta adam" olarak nitelenen Osmanlı Devleti'ni tarih sahnesinden silme plan ve kurgularının yapıldığı yıl 1914 olmuştur. Hastanın mirasını paylaşma derdine düşen emperyalist güçlerin, Osmanlı üzerindeki projelerini gerçekleştirebilmeleri için, bu hastaya son darbeyi vuracak yardımcı iç güçlere ihtiyaç duyuyorlardı.
Batılı devletler, Osmanlı Devleti'ne içeriden son darbeyi vuracak güç olarak Osmanlı Ermenilerini görmüşlerdir. Ermeniler ise uzun bir süredir hayal ettikleri en azından özerk bir devlete kavuşabilmek için bu rolü kendilerine uygun bulmuşlardır. Birinci Dünya Savaşı'nın başlaması, Ermeni ileri gelenlerince kaçırılmaması gereken tarihî bir fırsat ve an olarak görmüşler ve uzun süredir hayal ettikleri en azından özerk bir devlete kavuşabilmek için bu rolü kendilerine uygun bulmuşlardır.
Birinci Dünya Savaşı'nın başlaması, Ermeni ileri gelenlerince kaçırılmaması gereken tarihî bir fırsat ve an olarak görülmüştür. Osmanlı Devleti birçok cephede savaşırken Ermeniler bir taraftan Kafkasya cephesinde Rusların silahlandırdığı çoğu Osmanlı uyruklu yaklaşık 10 bin Ermeni, gönüllü birlikler bünyesinde Osmanlı ordusuna karşı savaşmış diğer yandan ülkede çıkardıkları isyanlarla cephe gerisini tehlikeye düşürmüşlerdir. Bu birliklerin dışında Rus ordusunda savaşan Ermenilerin sayısı bazı yabancı kaynaklarca 150 bin, bazılarınca 300 bin olarak verilmektedir.
Bazı Ermeni yazarların itiraf ederek belirttikleri gibi, Birinci Dünya Savaşı'nda Ermeniler itilaf devletleri safında bir taraf ve küçük müttefik olmuşlardır. Çarlık Rusyası ile iş birliği yapan Ermeniler, Van'ın Rus ordusunun eline geçmesini sağlamakla kalmamış, 10 binlerce Müslüman'ı da katletmişlerdir.
Dönemin Osmanlı Hükûmeti, Ermeni Patriği'ni, mebuslarını ve ileri gelenlerini uyarmış ancak herhangi bir sonuç alınamamıştır. Bunun üzerine 24 Nisan 1915 tarihinde Ermeni komitaları kapatılmış, 2345 üyesi tutuklanmıştır. Osmanlı Devleti aleyhine yıkıcı faaliyette bulunmak suçundan tutuklanarak Çankırı ve Ayaş cezaevlerine gönderilmiştir. İşte, Ermenilerin " sözde ermeni soykırım günü" diye adlandırdıkları 24 Nisan 1915 tarihi, komitaların kapatıldığı ve tutuklamaların yapıldığı tarihtir.
Asıl yasal düzenleme 27 Mayıs 1915'te Ermeni komitacıların faaliyetlerinin savaş zamanında orduyu arkadan vurma tehlikesi yaratması üzerine, "Tehcir Kanunu" Sevk ve İskân Kanunu çıkarılmıştır ve haziran ayında uygulanmaya başlanmıştır.
Ali Erdoğan
Araştırmacı Yazar